Feel(in)g the city: Reaching the wanderer’s disposition into the Old Town of Chania



#τίτλος: Feel(in)g the city: Αγγίζοντας τον ψυχισμό του περιπλανητή στην Παλιά Πόλη Χανίων
#φοιτητική ομάδα: Θεοδώρα-Δανάη Κολοκυθάκου Ελένη Ραγκαβάνη, Μαριλένα Σταυρακάκη  
#επιβλέπων καθηγητής: Kωνσταντίνος-Αλκέτας Ουγγρίνης 
#σύμβουλος καθηγητής: Αλέξιος Τζομπανάκης 
#χρονολογία : Ιούλιος 2014
#μάθημα: Διπλωματική Εργασία
#σχολή / τμήμα : Πανεπιστήμιο Κρήτης / Πολυτεχνική Σχολή / Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών




Απαρχή της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η συναισθηματική ενεργοποίηση του ανθρώπου μέσα από το βίωμα του αστικού σκηνικού στο οποίο βρίσκεται. Το αστικό σκηνικό υπάρχει, ενδυναμώνεται και εμπλουτίζεται με νοηματικά χαρακτηριστικά ικανά να επηρεάσουν τη διάθεση του, τη συμμετοχικότητα του, τις ανάγκες του.
Αναζητώντας τις έννοιες εκείνες που συνδέουν τον άνθρωπο με την πόλη και την κίνηση του σε αυτή, συγκεκριμενοποιήσαμε τον όρο «περιπλανητής», διερευνώντας ταυτόχρονα παρεμφερείς όρους όπως: Περιπατητής, Περιηγητής, Πλάνης-ητας ,Περιπλανώμαι, Περιπλάνηση.
Μέσω αυτής της διερεύνησης ορίσαμε τον περιπλανητή ως τον άνθρωπο που περπατά χωρίς σκοπό, είτε γιατί δεν είχε αρχική υποχρεωτική πορεία είτε γιατί παρέκκλινε από αυτήν. Παρατηρεί το αστικό σκηνικό, άλλες φορές λιγότερο και άλλες περισσότερο. Άλλοτε παραμένει αποκομμένος από τα γεγονότα και άλλοτε συμμετέχει. Η κίνηση του επηρεάζεται από τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της πόλης, όπως η αρχιτεκτονική, η ιστορία, ο διάκοσμος, το τοπίο, το φώς, ο ήχος, το κλίμα, οι άνθρωποι, οι υφές και ψυχολογικές συνιστώσες, όπως οι επιθυμίες, η διάθεση, τα συναισθήματα, οι ανάγκες  που συντελούν στην μη προβλέψιμη συνέχιση της πορείας του.
Αντικείμενο περιπλάνησης είναι η παλιά πόλη Χανίων. Ένα παλίμψηστο χώρου και χρόνου, εξωστρεφές και εσωστρεφές ταυτόχρονα. Εξωστρεφές όσον αφορά τις κοινωνικές και εμπορικές ζώνες περιπάτου και αναψυχής , εσωστρεφές όσον αφορά τις γειτονιές που αρθρώνονται στον πολύπλοκο, μεσαιωνικό ιστό. Σε αυτήν την εσωστρέφεια εντοπίζουμε την κρυφή δυναμική της παλιάς πόλης Χανίων, καταλύτη της περιπλάνησης σε αυτήν.
Εντέλει, αναδεικνύουμε την κρυφή δυναμική της παλιάς πόλης Χανίων, δημιουργώντας μικρά χωρικά «επεισόδια» - σημεία, με απώτερο σκοπό την συναισθηματική ενεργοποίηση του περιπλανητή.
Περπατώντας στην παλιά πόλη  βρεθήκαμε σε σημεία ήσυχα και απομονωμένα, σε πλατώματα με έντονη εξωστρέφεια και κινητικότητα, σε περάσματα με αντιθέσεις και δραματικότητα ,σε ανοιχτούς χώρους  με ιστορικότητα και μνημειακότητα, καθώς και σε ήσυχες γειτονιές με ανθρώπους φιλικούς συνυφασμένους με την πόλη τους.
Γνώμονα για το σχεδιασμό κάθε σημείου παίζει ο «πρωταγωνιστής» αυτού, δηλαδή το στοιχείο εκείνο που επικρατεί στο χώρο π.χ. μία καμάρα, ένα δέντρο κ.α.
Παράλληλα, επιδιώξαμε μια πιο αντικειμενική ανάλυση της παλιάς πόλης Χανίων με στόχο τη συλλογή στοιχείων που αφορούν την κινητικότητα κατοίκων και περαστικών, τις γειτονιές, την υπάρχουσα περιπλάνηση κ.α.

Παρατηρήσαμε λοιπόν πως παρά την ξεχωριστή  ατμόσφαιρα  του κάθε σημείου οι έννοιες που εντοπίσαμε στο χώρο συναντώνται  και σε άλλα.  Συνοψίζοντας   τα ποιοτικά χαρακτηριστικά του χώρου προέκυψαν τέσσερις συναισθηματικές καταστάσεις στις οποίες μπορεί ο περιπλανητής να αφεθεί και να βιώσει διαφορετικά την πόλη. Σε κάθε κατάσταση χρησιμοποιήθηκαν διαφορετικά συνθετικά εργαλεία, υλικότητες και υφές.  Σε σημεία που διακρίνονται από συγκεντρωτικότητα, εξωστρέφεια και κοινωνικότητα στοχεύουμε στη ζύμωση μεταξύ των ανθρώπων που ζουν και κινούνται στην πόλη  και στη συνέχεια συμμετοχή και δράση. Τα εργαλεία είναι κυρίως οριζόντιες επιφάνειες δράσης, χαράξεις που προσκαλούν, καθίσματα που ευνοούν την επικοινωνία. Τα υλικά είναι οικεία και μαλακά  όπως το ξύλο, το πανί και η άμμος.  Σημεία στα οποία είναι έντονη η έννοια της μνημειακότητας και της ιστορικότητας στοχεύουν στην συναισθηματική φόρτιση και περισυλλογή του ατόμου. Τα εργαλεία είναι επιφάνειες κάθετες, κάδρα, μοναχικά καθίσματα, μεταβάσεις καθ’ ύψος και έχουν σκοπό να ορίσουν συγκεκριμένη οπτική πληροφορία για τον περιπλανητή. Tα υλικά είναι σκληρά, ψυχρά, ανακλαστικά ή μη, όπως ο οξειδωμένος χαλκός, το μπετόν, καθρέπτες. Αυτά που χαρακτηρίζονται από φυσικότητα, απλότητα και ησυχία σχεδιάζονται με στόχο την χαλάρωση και ευεξία του περιπλανητή. Τα εργαλεία είναι κυρίως καθίσματα σε κλίση που ευνοούν την άνετη στάση του σώματος, φύτευση που παρέχει σκιά, κάδρα στη θέα. Τα υλικά - φιλικά στο χρήστη – είναι το ξύλο, το χώμα, το πανί, το νερό.  Τέλος υπάρχουν σημεία που χαρακτηρίζονται από μεταβάσεις, εναλλαγές  και ασάφεια, όπου οι επεμβάσεις προκαλούν την περιέργεια και στη πορεία την έκπληξη στο χρήστη. Τα εργαλεία ποικίλουν και είναι απότομες σκάλες, ψηλοί τοίχοι που εμποδίζουν τη θέα, πετάσματα που εναλλάσσουν το φως με τη σκιά, κρεμαστά περάσματα. Τα υλικά που χρησιμοποιούνται δεν είναι αυστηρά ορισμένα. Χρησιμοποιείται το ανεπίχριστο μπετόν, ο οξειδωμένος χαλκός διάτρητος η μη, συρματόσκοινα.
Επιλέξαμε να απεικονίσουμε τα σημεία που σχεδιάζουμε άλλοτε με σχέδια και άλλοτε με σκίτσα. Κάθε σημείο έχει τη δική του μοναδική ταυτότητα αποτελούμενη από τη φωτογραφία του σημείου, τον πρωταγωνιστή, την υπάρχουσα κάτοψη, τα εργαλεία σχεδιασμού, την ένταση της εκάστοτε συναισθηματικής κατάστασης, τις υφές και τα υλικά που το χαρακτηρίζουν – προϋπάρχοντα και νέα – την τοποθεσία, καθώς και την ονομασία του. 
Επιπλέον, βασικό στοιχείο της ανάλυσης κάθε σημείου είναι ο τρόπος που αυτό προσεγγίζεται από τα κοινωνικά μέρη της πόλης. Ένα σημείο χαρακτηρίζεται από το βαθμό που μπορεί να αποκαλυφθεί από τον περιπλανητή. Άλλοτε ένα σημείο είναι φανερό, άλλοτε εντελώς κρυφό – πλεγμένο στον πολύπλοκο αστικό ιστό - ενώ σε κάποιες περιπτώσεις επιδιώκεται ο σχεδιασμός χωρικών «υπαινιγμών», η αντίληψη των οποίων εναποτίθεται στον περιπλανητή.

Παρουσιάζουμε λοιπόν τα σημεία μέσα στην πόλη, υπό το πρίσμα της συναισθηματικής κατάστασης  που το καθένα ευνοεί, ώστε να φανούν οι διαφορετικοί αρχιτεκτονικοί χειρισμοί.
Η πορεία του περιπλανητή στο χώρο δεν είναι προκαθορισμένη  αλλά εναποτίθεται  στην παρατηρητικότητα και στην εκάστοτε διάθεση του,  δίνοντάς του τη δυνατότητα να ‘διαβάζει’ την πόλη κάθε φορά με τρόπο διαφορετικό και βιωματικό.  





#title: Feel(in)g the city: Reaching the wanderer’s disposition into the Old Town of Chania
#students: Theodora-Danai Kolokythakou, Eleni Ragkavani, Marilena Stayrakaki 
#supervisor: Konstantinos-Alketas Ouggrinis
#consultant: Alexios Tzompanakis 
#date:  July 2014
#course: Diploma Thesis
#school / department: University of Crete / Faculty of Engineering / School of Architecture

The scope of this thesis is the arousal of people’s emotions through their experience in the surrounding urban scenery. This urban scenery does exist; it is being reinforced and enriched with a meaningful content capable to influence someone’s disposition, participation and needs.
After looking for those notions which connect people, the city and their movement in it, we clarified the notion “wanderer”, while exploring congnate notions such as: stroller, excursionist, flaneur, to wander,  wandering. Through this research we decided to define the notion “wanderer” as someone walking without a cause; someone without a determined course or someone who diverted from it.  The wanderer observes the urban scenery, thoroughly or not. Sometimes, he/she remains distant, while others he/she participates in what happens around.  His/her movement is influenced by the city’s characteristics, such as the architecture, the history, the decoration, the scenery, the light, the sounds, the climate, people, the textures etc.  Additionally, the wanderer’s phychology, such as the desires, the disposition, the feelings and the needs, are crucial.
The “wandering” takes place in the Old Town of Chania; a -space and time- palimpsest which is “extrovert” - as far as the social and commercial places of strolling and leisure time are concerned - and at the same time, “introvert” – as for the hidden neighborhoods into the complex, medieval structure. This “introversion” points out the” unseen dynamics” of the Old Town of Chania; the trigger of the wandering in it.
Eventually, what we do is dredging the Old Town’s “unseen dynamics” up , by forming spotted spatial “episodes” (i.e. interventions), so as to arouse the wanderer’s emotions. 
We walked through quiet and isolated areas, “extrovert” plateaus, “dramatic” paths of antithesis, historical and monumental places and quiet neighborhoods, meeting and interacting with amicable local residents.
What plays a significant role in the design process is the “protagonist” of each spot; that very element that prevails in the area i.e. an arch, a tree etc.
All the same time, a factual analysis of the Old Town of Chania aims at collecting data referred to people’s mobility in the city, the neighborhoods, the contemporary wandering etc.
We noticed that, in spite of the unique atmosphere of every spatial “spot”, some characteristics are also revealed elsewhere. Summarizing these characteristics, we formed four emotional states for the wanderer to surrender to and experience. Additionally, we used a variety of different design tools, materialities and textures for each emotional state.
Spots characterized by extroversion and sociability tend to make people – wanderers, residents etc – gather together at first and then participate in the facts and interact with each other. This state is called “action and interaction”. The design tools are mostly horizontal surfaces of action, engravings on the floor, seats designed to promote interaction between people. The materials used are user-friendly, such as wood, fabric and sand.
Spots characterized by the presence of monumental scale buildings and historicity belong to the “contemplation and emotional strain” state. The design tools are vertical surfaces, frames, “lone” seats, transitions in height which are meant to give specific visual information to the wanderer. The materials used are hard, steely, reflective or not, such as corten steel, concrete, mirrors.
Spots characterized by naturalism, simplicity and quiet belong to the “relaxation and wellness” state. The design tools are mostly seats which favor comfortable posture of the body, plants which provide shade, frames towards the landscape. The materials used are wood, soil, fabric and water which are user-friendly and flexible materials.
Finally, spots characterized by transitions, alternations and obscurity belong to the “curiosity and surprise” state. The design tools vary; they are steep stairs, high walls obstructing the view, panels alternating light and shadow, suspended pathways. The materials used are not strictly defined. We use uncoated concrete, corten steel – perforated or solid, wire rope.
We decided to render the designed spots in plans or in sketches. Every spot holds its unique identity comprised of the spot’s picture, the protagonist, the existent plan, the design tools, the intensity of the state, the textures,  the materials – existent or new – the location and the name of the spot.
Additionally, it is of great importance the way of approaching each spot from the most public places of the city, as well as the possibility – if it is easy or not- each spot to be revealed by the wanderer. A designed spot could be easy to reach or totally hidden in the city’s network. In some cases, we seek to locate spatial “hints”, perceivable or not by the wanderer. Whether the wanderer perceives the “hints” or not, depends on them.
The designed spots are presented according to the emotional state that they favor, so as to point out the different ways we handled each state. 
The wanderer’s route in the city depends on his/her percipience every single moment, thus providing him/her with the potential of “interpreting” the city itself,  in a different and experiential way every time.























No comments :

Post a Comment

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...