ΠΡΟΣ|ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ _ ανάπλαση λιμένα και παλαιάς πλαζ Αυλώνας

#Τίτλος: ΠΡΟΣ|ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ _ ανάπλαση  λιμένα και  παλαιάς πλαζ Αυλώνας
#φοιτητής/ές: Καραολή Ε., Ραχιώτη Α., Ρέτζου Ντ.
#επιβλέποντες: Μωραΐτης Κ., Παγώνης Θ.
#χρονολογία: Φεβρουάριος 2014

#μάθημα: Διπλωματική εργασία  
#σχολή/τμήμα: Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών ΕΜΠ


Θέμα της διπλωματικής εργασίας αποτελεί  η ανάπλαση μέρους του παραλιακού μετώπου της Αυλώνας, στην Αλβανία.  Κύριες προθέσεις του σχεδιασμού είναι η δημιουργία ενός νέου πεδίου δράσης για τους κατοίκους και μια νέα στροφή της πόλης προς τη θάλασσα. Μέσα από την έρευνα μας, στην περιοχή της Παλαιάς Πλαζ διακρίναμε ένα λανθάνον δυναμικό  και μια ευκαιρία για τον σχεδιασμό ενός άξονα δημόσιων χώρων που θα μπορούσε εν δυνάμει να οργανώσει και να ενεργοποιήσει τον ιστό της πόλης δημιουργώντας νέες διεξόδους  προς τη θάλασσα. 
Αρχικά πεδίο έρευνας υπήρξε όλη η ευρύτερη περιοχή της Αυλώνας προσπαθώντας να κατανοήσουμε τα προβλήματα και τις ανάγκες, καταλήγοντας έτσι στην περιοχή της παραλιακής ζώνης ως περιοχή παρέμβασης.
Η Αυλώνα είναι η 3η μεγαλύτερη πόλη της Αλβανίας και το 2ο μεγαλύτερο λιμάνι μετά το Δυρράχιο.
Είναι μια δικτυωμένη πόλη καθώς διέρχονται από αυτήν το εθνικό δίκτυο σιδηροδρόμων και εθνικό οδικό δίκτυο και υπάρχουν θαλάσσιες συνδέσεις με ιταλικές πόλεις.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει το γεγονός ότι ενώ ολόκληρη η Περιφέρεια Αυλώνας έχει μπει σε τροχιά ανάπτυξης προσανατολισμένη στον τουρισμό, ταυτόχρονα υπάρχει έντονη προβληματική και έλλειψη υποδομών.
Η Περιφέρεια Αυλώνας αποτελεί την κατάληξη της Ακτής του Ιονίου και είναι τμήμα μιας γνωστής τουριστικής διαδρομής που διέρχεται από τους Αγίους Σαράντα, τη Χιμάρα και καταλήγει στην πόλη της Αυλώνας. Tον ξεχωριστό χαρακτήρα της διαδρομής αυτής προσδίδουν οι περιοχές Natura, ο φυσικός πλούτος και τα ιστορικά μνημεία.
Προσεγγίζοντας τον δήμο Αυλώνας, παρατηρούμε ότι τα στοιχεία του εξωαστικού του περιβάλλοντος έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα για εμάς καθώς επηρεάζουν δυναμικά την πόλη. Στα βορειοανατολικά πλαισιώνεται από ορεινό όγκο περιορίζοντας την εξάπλωση της δόμησης ενώ στα βορειοδυτικά έχουμε έναν μεικτό χαρακτήρα που προκύπτει από την σύγκρουση του βιομηχανικού χαρακτήρα και του φυσικού χαρακτήρα που προσδίδουν η λιμνοθάλασσα Narta και το πευκόδασος (Soda Woods).
Τα στοιχεία αυτά είναι τα ίδια που διαμορφώνουν τον εναλλασσόμενο χαρακτήρα του παραλιακού μετώπου, καταλήγοντας έτσι να έχουμε τέσσερις διαφορετικές διαδοχικές ζώνες. Στα ανατολικά το παραλιακό μέτωπο έχει παραλάβει τουριστικό χαρακτήρα με έντονη ζωή τους θερινούς μήνες (η νέα πλαζ Αυλώνας), ακολουθεί το λιμάνι το οποίο σύμφωνα με το ρυθμιστικό σχέδιο Αυλώνας θα μεταφερθεί  στα δυτικά, η παλιά πλαζ Αυλώνας όπου σήμερα πρόκειται για έναν αναξιοποίητο φυσικό πόρο και εν τέλει το εξωαστικό παραλιακό μέτωπο του οποίου ο φυσικός χαρακτήρας διακόπτεται βίαια από το βιομηχανικό πάρκο Αυλώνας το οποίο είναι εν μέρει υλοποιημένο.
Μελετώντας τον ιστό της πολης διακρίνουμε και εδώ στοιχεία αντικρουόμενα, καθιστώντας την δυσλειτουργική. Το μεγαλύτερο τμήμα της πόλης, ουσιαστικά δομήθηκε μετά τη δεκαετία του ‘90 με αυθαίρετες κατοικίες χωρίς να γίνει καμία διαχείριση χρήσεων γης από τις αρχές. Υπάρχει έντονη διαφοροποίηση στην κλίμακα ανάμεσα σε αυτές τις αυθαίρετες κατοικίες και στις νεόδμητες δεκαόροφες πολυκατοικίες. ‘Ίσως το μόνο λειτουργικό στοιχείο της πόλης είναι ο κεντρικός οδικός άξονας Ismael Kemal, που ενώνει το ιστορικό κέντρο της πόλης με το λιμάνι και συγκεντρώνει τη δημόσια ζωή της πόλης, αλλά και αυτός  χωρίς να έχει κάποια εκτόνωση προς τη θάλασσα. Τα εκτεταμένα όρια του λιμανιού διακόπτουν την επαφή του περιπατητή με την ακτή. Για την υπόλοιπη πόλη διακρίνουμε ένα σύστημα από μικρά στενά σοκάκια που επιτρέπουν ίσα ίσα την πρόσβαση στο κάθε σπίτι, δημιουργώντας έτσι εσωστρεφή σύνολα κατοικιών.
Ανακεφαλαιώνοντας, διακρίνουμε τον έντονη στροφή της πόλης προς τα ανατολικά με την οργανωμένη τουριστική ζώνη, ενώ το ουσιαστικό μέτωπο που αφορά τους κατοίκους διακρίνεται από αμηχανία σε σχέση με τη θάλασσα. Το λιμάνι σαν θέση και σαν χρήση δεν εντάσσεται με αποτέλεσμα να δημιουργεί όριο. Η γραμμική κίνηση και ζωή της πόλης που φέρει ο κεντρικός άξονας Ismael Kemal, δεν καταλήγει πουθενά. Η περιοχή της παλιάς πλαζ και του λιμένα Αυλώνας αποτελούν το πεδίο μετάβασης για την υλοποίηση της ευρύτερης πρόθεσης μας που έχει να κάνει με τη δημιουργία μίας νέας στροφής προς το πευκόδασος και τη Narta Lagoon συμπληρωματικά με την τροπή προς τα ανατολικά.
Αναλύοντας τη περιοχή μελέτης, στα ανατολικά συναντάμε το λιμάνι. Λειτουργεί ως  επιβατικό, ενώ παλιότερα λειτουργούσε και ως εμπορικό λιμάνι, γιαυτό το λόγο έχει και τόσο διευρυμένα όρια.  Ενώ θα μπορούσε να αποτελέσει κόμβο για την είσοδο προς την πόλη αλλά και εκτόνωση της Ismael Kemal, δημιουργεί ασυνέχειες όχι μόνο κάθετα αλλά και παράκτια.  Ακολουθεί  η διάχυση τμήματος του ιστού της πόλης των αυθαιρέτων στην παραλία, δημιουργώντας ένα χαοτικό σύνολο. Η τελευταία ζώνη της περιοχής μελέτης, είναι μια αμμώδης έκταση στην οποία συναντάμε νεόδμητα αυθαίρετα οικοδομήματα. Η πλειοψηφία τους είναι  πολυόροφες πολυκατοικίες  που προορίζονται για παραθερισμό. Επιπλέον  υπάρχουν ορισμένα συγκροτήματα σοσιαλιστικής περιόδου που αυτή τη στιγμή είναι υπό κατάληψη και κρίνονται ως κακό κτιριακό απόθεμα. Το σύνολο αυτών των οικοδομημάτων λόγω του ύψους που έρχεται σε έντονη αντίφαση με τα χαμηλά αυθαίρετα σπίτια που αποτελούν την πόλη, δημιουργεί επιπλέον όριο στον ήδη εσωστρεφή χαρακτήρα τους.  Στο σύνολο αυτών των κτιρίων ξεχωρίζει το κτίριο του στρατού, επίσης σοσιαλιστικής περιόδου το όποιο είναι άξιο διατήρησης. Η ζώνη καταλήγει στο πευκόδασος.
Αφού αναγνωρίσαμε τα στοιχεία της πόλης τα οποία θεωρούμε ότι είναι λειτουργικά, το γραμμικό στοιχείο του δρόμου(Ismael Kemal) και την παραλιακή βόλτα  στο ανατολικό τμήμα, επιλέγουμε να τα χρησιμοποιήσουμε σαν σχεδιαστικά εργαλεία με την επανάληψη και την κλιμάκωση τους.  Παράλληλα εισάγουμε την έννοια της συγκέντρωσης (καθώς παρατηρήσαμε την απουσία δημόσιων χώρων στην κλίμακα της πόλης).
Πιο συγκεκριμένα δημιουργούμε μία πεζή πορεία που διατρέχει όλη την παραλία παράλληλα με τη θάλασσα σε συνέχεια με την ανατολική παραλιακή βόλτα, η οποία τέμνεται  ανά τακτά μήκη από εγκάρσιες πορείες προς τη θάλασσα σαν επανάληψη της Ismael Kemal. Το δίκτυο των εγκάρσιων συνδέσεων που δημιουργούμε απαρτίζεται από 3 νέους άξονες οι οποίοι καταλήγουν πάνω στη θάλασσα και διασχίζουν σε βάθος τον ιστό της πόλης με στόχο την οργάνωση και την ενεργοποίηση του. Θα λειτουργήσουν σαν γραμμικά κέντρα γειτονιάς φέροντας δημόσιες και κοινωφελείς χρήσεις (πχ. νηπιαγωγείο) που ως τώρα λείπουν από αυτό το κομμάτι της πόλης. Στο κάτω τμήμα τους καταλήγουν σε ξύλινα decks μέσα στη θάλασσα με μικρές εξάρσεις που δημιουργούν τη δυνατότητα για παιχνίδια στο νερό και σημεία θέασης προς την πόλη. Στις τομές των αξόνων αυτών με την παραλιακή πεζή πορεία εισάγουμε το νέο στοιχείο των συγκεντρώσεων  με τη μορφή οργανωμένων δημόσιων χώρων(πλατειες-στάσεις). Υπάρχουν και μικρότερες εγκάρσιες συνδέσεις για τοπικές μεταβάσεις.    Το σύνολο των παραπάνω στοιχείων δημιουργεί το ‘σκληρό’ δίκτυο πάνω στο μαλακό αμμώδες έδαφος της περιοχής.  Σχετικά με τα κτίρια της περιοχής επιλέγουμε να διατήρησουμε όλες τις νεόκτιστες οικοδομές που προορίζονται για ξενοδοχεία, να κατεδαφίσουμε το κακό κτιριακό απόθεμα του συγκροτήματος παραθεριστικών κατοικιών σοσιαλιστικής περιόδου, και να επανενεργοποιήσουμε το κτίριο του στρατού ως χώρο εκδηλώσεων και πολιτιστικών δρώμενων. Πέρα από τα κτίρια με τις χρήσεις τους κα το δίκτυο που δημιουργούμε εμείς, το αμμώδες έδαφος της περιοχής  το χρησιμοποιούμε και αυτό σαν ένα οργανικό κομμάτι της πρότασης,οργανώνοντας την έννοια της πλαζ και του δημόσιου παραθαλάσσιου ‘κήπου’. 
Η περιοχή του λιμένα (διατηρούμε μόνο την επιβατική του χρήση), λειτουργεί πλέον ως άρθρωση-κόμβος όλων των επιμέρους κινήσεων( επιβατών, πεζών, αυτοκινήτου). Δημιουργείται ένας υπερηψωμένος  υπερτοπικός δημόσιος χώρος, με αντίστροφη προοπτική προς την πόλη και θεάσεις προς όλο το παραλιακό μέτωπο. Με την υπερύψωση δημιουργείται ένας λειτουργικός  χώρος στο επίπεδο της πόλης για την εξυπηρέτηση του λιμένα (κινήσεις, εγκαταστάσεις). Σκοπός ήταν να επιλύσουμε τις ασυνέχειες στο επίπεδο της πόλης αξιποιώντας και τον δεύτερο μόλο του λιμανιού ( που παλιότερα εξυπηρετούσε το εμπορικό τμήμα του λιμανιού), δημιουργώντας έναν διευρυμένο κόμβο με αθλητικές εγκαταστάσεις , υπαίθρια αγορά, μικρή μαρίνα και χώρους αναψυχής-πολιτισμού.
Ως προς τον αστικό προγραμματισμό των υπόλοιπων πλατειών, κινούμενοι προς τα δυτικά η πρώτη συγκέντρωση που συναντάμε έχει έναν πιο ήπιο υπερτοπικό χαρακτήρα με χώρους όπως drive-in cinema, αμφιθέατρο κτλ. Η δεύτερη πλατεία έχει περισσότερη αναφορά στους νέους με χρήσεις  όπως skate-park , παιδική πισίνα κτλ. Η τελευταία πλατεία λειτουργεί σαν ‘πύλη’ προς το φυσικό εξωαστικό περιβάλλον που περικλείει την πόλη( πευκόδασος, Narta lagoon).  Το παρατηρητήριο λειτουργεί σαν ένα δεύτερο σημείο θέασης από ψηλά μετά την πλατεία του λιμανιού που υποδεικνύει τη συνέχεια της πορείας  προς το άγνωστο της φύσης.
Πλαζ και παραθαλάσσιος κήπος:  Το φυσικό έδαφος σε όλη την περιοχή το διατηρούμε ως έχει, ανανεώνοντας την παλιά Πλαζ Αυλώνας με τη δημιουργία του κέντρου παραλίας  που περιλαμβάνει εγκαταστάσεις οργανωμένης πλαζ, θαλάσσιων σπορ, ντουζ, χώρους εστίασης, αποδυτήρια. 
Ως προς τον παραθαλλάσιο κήπο θέλαμε να σεβαστούμε το ήδη υπάρχον τοπίο και να διατηρήσουμε την ισορροπία της περιοχής. Αναγνωρίζοντας το στοιχείο του πευκόδασους ως κυρίαρχο, το εισάγουμε σχεδιαστικά στη λύση μας.  Αποτελεί δομικό στοιχείο στην περιοχή του κήπου ενώ όσο απομακρυνόμαστε από το πευκόδασος εξασθενεί πλησιάζωντας προς το αστικό κομμάτι της πρότασης( λιμένας).
Θέλοντας να  συμπληρώσουμε την έντονη παρουσία του πεύκου, εισάγουμε νέες ποικιλίες και χρώμα στην περιοχή, σημειακά σε μικρούς πόλους, δημιουργώντας το σύστημα του φυτικού ‘αποικισμού’ της άμμου. Το σύστημα αυτό περιλαμβάνει κλειστές κοιλότητες στις οποίες εισάγουμε κατάλληλο χώμα και φυτεύουμε ροδώνες( τριανταφυλλιές). Οι κοιλότητες αυτές λειτουργούν σαν μικρές εκπλήξεις ανάμεσα στην κυριαρχία του πεύκου.  Ο χαρακτήρας της  ζώνης αυτής συμπληρώνεται από ένα αφηγηματικό στοιχείο, το ‘μυστικό’ μονοπάτι που οδηγεί στις κοιλότητες  και καταλήγει στον ‘πύργο της θάλασσας’.


#Title: Towards the sea_ the redevelopment of the coastal front of Vlore
#Students: Karaoli E., Rachioti A., Retzou Nt.
#Supervisors: Moraitis K., Pagonis Th.
#Year: February 2014
#Course: Diploma Thesis
#School: NTUA School of Architecture

Subject of this thesis is the redevelopment of the coastal front of Vlore, Albania. The two major design intents are the creation of a new action field for the town residents and the turn of the city towards the sea.
Through our research, in the area of ​​Old Beach we discerned an opportunity to design public spaces that could potentially organize and energize the urban fabric, by creating new outlets to the sea. Initially, the research field was all the surrounding region of Vlore trying to understand the problems and needs, thus resulting in the coastal zone as an area of intervention.
Vlore is the third largest city of Albania and the second largest port after Durres. It is part of the national railway network, the national road network and there are sea connections with Italian cities. It is interesting that while the entire Vlore Region has come to tourism-oriented growth, at the same time there is lack of infrastructure and many problems of urban nature.
The Region of Vlore is the northernmost coast of the Ionian Sea and is part of a known tourist route passing from Sarande and Himare, ending in the city of Vlore. The unique character of this route impart Natura  areas, the natural wealth and historical monuments.
Approaching the municipality of Vlore, we observe that the elements that surround the city are especially important for us, as they strongly affect it. The northeast is surrounded by mountains, limiting the spread of new buildings, while the northwest is of mixed character that results from placing industries (Petrolifera  Italo-Albanese, part of the Vlore industrial park) in the natural landscape of a Mediterranean pine forest that leads us to Narta Lagoon. 
These elements are the same that shape the alternating character of the coastal front, thus ending up having four different successive zones. To the east the seafront receives touristic character bustling in summer months (the ‘new beach Vlore’), followed by the port which according to the regulatory plan of Vlore will be moved to the west, the ‘old beach Vlore’ where today is an untapped natural resource and ultimately the out-of-town seafront whose natural character is violently interrupted by the partly materialized Vlore industrial park.
Studying the city fabric, we detect contradictions here as well, that make the city dysfunctional. The largest part of the city was constructed substantially after the 90s with arbitrary homes and not any land use management by the authorities. There is a marked difference in scale between these arbitrary homes and newly built ten-story apartment buildings. Perhaps the only functional element is the city's main road Ismael Kemal, joining the historic center of the city with the port bearing the public life of the city but the extended limits of the port interrupt the walkers from reaching the coast. The rest of the city is organized by a system of small narrow streets that barely allow access to every home, thus creating Introvert sets of homes.
To summarize, we distinguish the marked shift of the city to the east coast with the organized tourist zone, while the residential part has no outlets to the sea and the port acts as limit. The old beach and the port of Vlore constitute a transitional field for the implementation of our broader intent that has to do with creating a new direction westward with destination to the pine forest and Narta Lagoon, complementary to the turn to the east.
Focusing on the area of intervention, the harbor functions as a passenger terminal nowadays while it used to be a commercial port as well, thus its expanded limits. While it could be a hub for the entrance to the city and also a channel for the crowds strolling Ismael Kemal to the sea, it creates discontinuities vertically and also coastally. Next to it follows the diffusion of the arbitrary homes to the beach, creating a chaotic set. The rest of the beach is occupied with newly-built multi-story buildings planned to become resorts.  There are a couple buildings originated from the socialist era, some of which are worth preserving. The zone ends up to the pine forest.
Once we identified the elements of the city that we consider to be functional, the central boulevard (Ismael Kemal) and the coastal walk in the eastern part, we choose to use them as design tools through repeating and scaling. At the same time we introduce the concept of plazas (as we observed the lack of concentrated public spaces in the town scale).
Specifically, we create a promenade that runs across the beach ending to the pine forest, which is intersected at regular lengths from paths that descend from the city and end up in the sea. The network of cross-links we create consists of 3 new lines that abut the sea and traverse the city fabric in depth aiming to organize and activate it. They will function as linearly neighborhood centers, also bearing public uses (i.e. kindergarten) that until now are missing from this part of town. As they end up in the sea they transform into wooden decks that create the potential for playing and viewing points around the city. At the intersections of these axes with the promenade, we introduce the new element of the plaza. Along with the 3 new main roads we described above there will also be smaller transverse links for local transitions.
The total of these elements makes the ‘solid’ layer of cross-links on top of the soft sandy ground of the region that we manage differently. Concerning the buildings in the area choose to retain all the newly built buildings for hotels, to demolish the socialist era holiday homes, and to reactivate the military structure as event space.  The ground layer of the area we use it as an organic part of the proposal, organizing the concept of public beach and seaside 'garden'.
Τhe port area now operates as a joint to all individual movements (passenger, pedestrian, car). The elevation of the main plaza offers a reverse perspective to the city and to the entire seafront. A functional space at the city level is created for port facilities and the separation of pedestrians and traffic is achieved through the movement in different levels. The discontinuities at the city level are also resolved by reclaiming the second pier of the harbor (formerly the commercial part of the harbor), creating an even bigger node with sports facilities, flea market, small marina and recreation spaces. About the urban planning of the rest plazas: as we move westward, the first plaza has a more local character with places like drive-in cinema, auditorium etc. The second square has to do more with young people activities such as skate-park, paddling pool etc. and  the last square serves as a 'gateway' to the natural environment surrounding the city (pinewood, Narta lagoon). The observatory works as a second viewpoint from above after the port in order to indicate the route towards the unknown nature.
Beach and coastal garden: We keep bedrock throughout the area as it is, renewing the old Beach Vlora with the creation of the center including beach facilities organized Plaz, water sports, shower, dining areas, locker rooms .
In the seaside garden we wanted to respect the existing landscape and maintain balance. Recognizing the element of pine forest as dominant, we introduce the design in our solution. Is a structural element in the garden area while increasing distance from the pine forest weakens as we go closer to the urban part of the proposal (port).


































No comments :

Post a Comment

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...